Opština Voždovac

Opština VoždovacIstorija nastanka današnje opštine Voždovac, vezana je za 1806. godinu i događaj kada je Vožd Đorđe Petrović – Karađorđe, podigao ustanak u kome je Beograd oslobođen od turske okupacije. Ovim hrabrim podvigom i ishodom samog ustanka, bile su zadovoljne tadašnje vlasti i u želji da se oduže Voždu, donele su odluku da u čast njegovog imena, teritoriji ove opštine daju naziv Voždovo predgrađe. Nešto kasnije, Voždovo predgrađe je preimenovano u Voždovac i taj naziv je aktuelan sve do danas.

U trenutku njenog formiranja, opštinu Voždovac su sačinjavala naselja Dušanovac i Lekino brdo, da bi vremenom, kasnije ovoj opštini bila priključena i nova naselja, a to su: Medaković, Konjarnik, Šumice, Banjica, Naselje Braće Jerković i Kumodraž.

Danas, računaju ukupnu površinu svih njenih naselja, opština Voždovac zauzima nešto manje od 15.000 , odnosno precizno 14.864 hektara teritorije grada Beograda. Od toga, 2.437 hektara je pokriveno šumom, a ostatak površine je izgrađen i pokriven saobraćajnicama i objektima, kako za stambenu, tako i za različitu socijalnu i društvenu namenu. Tu spadaju različiti objekti za obrazovnu namenu, vrtići, predškolske ustanove i škole, ambulante i zdravstveni centri, apotekarske ustanove, policijska ustanova, crkve, marketi i drugi prodajni objekti, benzinske pumpe, kafići i restorani, hoteli, sportske dvorane, pošte i drugo.


Jedna od glavnih i ujedno najznačajnijih ulica ove opštine, jeste ulica Vojvode Stepe, a uskoro se očekuje i njena totalna rekonstrukcija, koja je u sklopu generalnog plana grada da se poboljša celokupna infrastruktura na njenoj teritoriji. U sklopu tog plana, već se izvode određeni radovi, na polju izgradnje igrališta za decu i omladinu, ili rekonstrukcije vodovodnih cevi i slično.
Slava koju ova opština obeležava je slava Sveti Andreja, i obeležava se 13. decembra.

Prema poslednjem popisu stanovništva koje je sprovedeno 2011. godine, na teritoriji opštine Voždovac, živi ukupno 167.000 stanovnika.

Opština Vračar

Opština VračarKada je u pitanju osvrt na način formiranja i nastanak imena današnje opštine Vračar, postoji nekoliko predanja koja govore o tome, ali se sa sigurnošću ne može tvrditi niti znati, koje od tih predanja je tačno, odnosno pravo.
Prema jednom od njih, koje je ujedno prvo i najstarije predanje i datira još iz davne 1521. godine, smatra se da se negde, na teritoriji ove opštine nalazila koliba izvesnog čoveka po imenu Vračar, koji je bio nevernik i po kome je, zbog njegove zanimljive životne priče, sama opština dobila ime.

Drugo predanje suprotstavlja se tome i navodi tvrdnje, po kojima je naziv opštine Vračar nastao zahvaljujući velikom broju vrabaca, koji su se na ovoj teritoriji nalazili i zbog kojih je opština najpre dobila ime Vrapčevo polje, a tek kasnije bila preimenovana u današnji naziv Vračar.

Današnji naziv, opština je dobila u drugoj polovini prošlog veka, preciznije 1960. godine, kada je konačno i formirana teritorija ove opštine, kojoj su pripale dotadašnje manje opštine, opština Istočni Vračar, Neimar i Terazije. Tome je predhodio period prvobitnog formiranja ovih malih pomenutih opština, koje je sprovedeno 1952. godine, u periodu posle rata, kada su ujedno ukinuti reoni i podela čitave teritorije grada u reone.


Danas, opština Vračar zauzima najmanji deo teritorije grada Beograda, odnosno svega 292 hektara, ali je uprkos tome, ona ujedno i jedna od najnaseljenijih opština i broji čak 60.000 stanovnika na tako maloj površini.
Unutar ove opštine, formirane su i nalaze se takozvane gradske četvrti, koje su imenovane kao: Gradić Pejton, Istočni Vračar, Kalenić, Englezovac, Krunski Venac, Neimar, Slavija, Crveni Krst, Savinac, Čubura i Cvetni Trg.

Na teritoriji opštine Vračar, nalaze se i brojne gradske znamenitosti i kulturno istorijski spomenici, kao što su
Narodna biblioteka Srbije, Hram Svetog Save, spomenik Karađorđu, čuvena zgrada Beograđanka i drugo.
Opština Vračar obeležava slavu Sveti Sava, 27.januara svake godine.

Opština Zvezdara

Opština ZvezdaraSada već davne 1521.godine, u doba turske vladavine na teritoriji Balkanskog poluostrva, pa samim tim i na teritoriji Beograda, današnja opština Zvezdara, nosila je naziv Veliki Vračar.

Nekoliko vekova kasnije, 1887. godine, zahvaljujući brdovitosti njenog terena, istaknuti profesor i osnivač astronomske nauke u Srbiji Milan Nedeljković, dobio je ideju, da upravo na ovoj teritoriji bude osnovana i izgrađena prva astronomska opservatorija u Srbiji, koja je u svom sklopu imala zvezdarnicu i zahvaljujući toj zvezdarnici, opština je i dobila sadašnje ime Zvezdara.
U prvo vreme, nakon formirana opštine, ona je bila sačinjena od naselja: Pašina česma, Zeleno brdo, Zvezdara, Vukov spomenik i Bulbulder. Ali kasnije, 1953. godine, pomenuta naselja su podeljena na dve opštine, opštinu Stari Đeram i opštinu Zvezdara, kojoj su pridodata naselja: Mirijevo i Mali i Veliki Mokri Lug. Nedugo nakon toga, 1960 godine, dve gore pomenute opštine, opština Stari Đeram i opština Zvezdara, spojene su u jednu, novoformiranu opštinu Zvezdara, u sklopu koje su ostala sva pridodata naselja, i ta opština je zadržala istu formu i naziv sve do danas.


Opština Zvezdara, prostire se na površini od 3.165 hektara, a na njoj živi oko 130.000 stanovnika. Zahvaljujući svojoj poziciji koju zauzima na teritoriji grada, Zvezdara zauzima celokupan istočni deo Beograda i ujedno, na njoj se nalazi čak nekoliko najviših tačaka, odnosno vrhova grada.

Na severozapadu, severu i severoistoku, Zvezdara se graniči sa opštinom Palilula, na jugoistoku i istoku, graniči se sa opštinom Grocka, na jugozapadu i jugu, sa opštinom Voždovac i na zapadu sa opštinom Vračar.
Prema vrsti uređenja, Zvezdara je urbano izgrađena i uređena opština, u kojoj se nalazi veliki broj modernih objekata namenjenih za stanovanje i opšte potrebe stanovništva.
Ova opština, 15. februara svake godine, obeležava svoju slavu Sretenje Gospodnje.

Opština Zemun

Opština ZemunPrvobitan naziv današnje opštine Zemun, glasio je Taurunum i datira još iz perioda kada su ovo područje grada, kao i čitav grad naseljavali Kelti. Kasnije, u doba Krstaških ratova, ovo područje grada pominje se i u zapisima Alberta Ahenskog, hroničara Prvog Krstaškog rata, kao Malevila, što bi u doslovnom prevodu značilo “Zli grad”. Za vreme austrijskog uticaja i prisustva na području Balkana i samog Beograda, ime ove opštine bilo je Semlin, da bi sadašnji naziv, postao i nastao od slovenske reči “Zemlin”.

Prvi arheološki nalazi i otkrića koja svedoče o postojanju naselja na teritoriji današnje opštine Zemun, datiraju još iz perioda neolita i pronađeni su na području Gardoša, gde se i danas nalazi veoma staro groblje.

Posmatrano iz aspekta geografske pozicioniranosti, opština Zemun se nalazi u jugoistočnom delu Srema, ispod sremske zaravni,na desnoj obali reke Dunav, ali je nasuprot toj činjenici, u kulturnom, ekonomskom, saobraćajnom i istorijskom smislu, vezana za Beograd, u čijem se zvaničnom sastavu nalazi od prve polovine prošlog veka, odnosno od 1934. godine.

Bogata i raznovrsna istorijska prošlost ove opštine, doprinela je tome, da se i danas na njenoj teritoriji može uočiti mešavina stilova iskazana najčešće kroz vid i oblik arhitekture, koja varira i ogleda se u razlikama između građevina građenih u savremenom i urbanom stilu i ulica koje su popločane kaldrmom i građene u starom turskom stilu.


U teritoriju opštine Zemun, danas su uključena i naselja Zemun polje, Batajnica i Ugrinovci i zajedno sa njima, ova opština, zauzima površinu od ukupno 15.026 hektara, a prema poslednjem popisu stanovništva broji oko 145.751 stanovnika, koji zajedno čine veoma mešovit i raznovrstan etnički sastav opštine. Među populacijom ove opštine, mogu se izdvojiti Srbi, Hrvati, Crnogorci, Romi, Makedonci, Muslimani, Albanci, Goranci, Mađari, Slovenci, Bošnjaci, Slovaci, Bugari, Rumuni, Rusi, Rusini, Vlasi i mnogi drugi narodi, čiji su se preci na ovo područje doseljavali, naseljavali ga i na njemu ostavili potomstvo.

Opština Novi Beograd

Opština Novi BeogradOpština Novi Beograd, što je sasvim primereno i srodno i njenom nazivu, zapravo je najmlađa opština na teritoriji grada Beograda i istorija njenog nastanka vezana je za period nakon Drugog svetskog rata, kada su zapravo i počele prve gradnje na ovom području i izgradnja samog naselja 1948. godine, da bi naselje nešto kasnije bilo završeno i konačno formirano 1952. godine.

Opština Novi Beograd, pozicionirana je na levoj obali reke Sava, i da bi gradnja na ovoj teritoriji uopšte mogla da bude započeta, najpre je bilo neophodno, ovu obalu posuti sa velikom količinom peska, koji je dopremljen sa dunavskog Malog ratnog ostrva i posipan, sve dok nije zatrpao močvarno tlo, kakvo je obala reke zapravo bila i dok nije oformio površinu dovoljno odgovarajuću i sigurnu za proces gradnje.

Sa godinama, i neprestanim razvojem i napretkom gradnje, Novi Beograd je dobio izgled i formu veoma moderno izgrađenog područja grada, koje poseduje pretežno ravnu konfiguraciju terena, na kojoj su izgrađeni veoma moderni građevinski objekti i naselja, saobraćajnice, ali i parkovi, među kojima je najpoznatiji park Ušće i uređene travnate površine.

Istovremeno, Novi Beograd, smatra se i središtem noćnog života grada Beograda, jer zahvaljujući izlazu na dve reke Dunav i Savu, ovaj deo grada obiluje velikim brojem splavova i noćnih klubova na obalama reka, koji posebno u letnjem periodu predstavljaju pravi izazov i nude vrhunsku zabavu ljubiteljima dobre muzike i provoda.


Novi Beograd, nalazi se severozapadno u odnosu na stari deo grada i sa njim je spojen posredstvom 6 mostova. To su: novosagrađeni i atraktivni most Harfa, koji se prostire preko ade Ciganlije, zatim mostovi Gazela i Brankov most, Stari savski most i Stari i Novi železnički most.

Novi Beograd, prostire se na površini od 4.096 hektara, a prema poslednjem popisu stanovništva, iz 2011. godine, broji 226.832 stanovnika.

Opština Palilula

Opština PalilulaPoreklo nastanka današnje opštine Palilula i njenog naziva, vezano je za krajnje zanimljivo predanje iz doba vladavine Turaka nad teritorijom grada Beograda. Naime, u to vreme, turske vlasti, kako bi sprečile i suzbile nastanak požara, zabranile su konzumiranje duvana i paljenje lule na ulicama grada. Onima, koji uprkos ovoj odluci vlasti i donetom zakonu nisu mogli da se odreknu konzumiranja duvana, bilo je dozvoljeno da svoje lule zapale, isključivo na teritoriji današnje opštine Palilula, gde nije bilo zidina, i opasnosti od nastanka požara.

Kao zasebna opština grada Beograda, opština Palilula je prvi put priznata i uvedena u spise 1956. godine, ali do danas, ono što je ostalo karakteristično za nju i što je razlikuje od drugih opština, jeste to što je prema svom uređenju, podeljena u čak tri kompleksne celine. To su gradska, prigradska i seoska kompleksna celina.

Kada je u pitanju gradska kompleksna celina ove opštine, ona zauzima gotovo sam centralni deo teritorije grada i karakteriše se urbanimm i modernim uređenjem, ali kada su u pitanju prigradska i seoska kompleksna celina ove opštine, one se znatno razlikuju od gradske celine i sačinjene su od manjih katastarskih opština. To su: Slanci, Palilula, Višnjica, Veliko selo, Borča, Krnjača, Ovča, Komilovo, Besni Fok, Humka, Komareva i Lepušnica.


Uzimajući u obzir teritoriju sve tri kompleksne celine zajedno, opština Palilula, zauzima površinu od čitavih 44.661 hektara i ujedno je teritorijalno najveća opština u području grada Beograda.
Ova opština broji 155.902 stanovnika, što je informacija dostupna sa poslednjeg popisa stanovništva. koje je sprovedeno 2011. godine.

Geografski, opština Palilula se prostire na levoj i desnoj obali reke Dunav, a te dve obale, međusobno spaja Pančevački most.
Sa leve strane obale Dunava, Paliluli pripada niz naselja, a to su: Kovilovo, Ovča, Crvenka, Padinska Skela, Crvenka, Vrbovski, Besni Fok, Borča, Dunavac, Jabučki Rit, Preliv, Glogonjski Rit i Tovilište.
Dok sa desne strane obale reke Dunav, ulice Mije Kovačevića i Dragoslava Srejovića, kao i Vojvode Dobrnjca, Takovska, Bulevar kralja Aleksandra i Ruzveltova ulica, Palilulu odvajaju od drugih opština na teritoriji grada.
Opština Palilula, obeležava slavu Markovdan, koja se obeležava 8. maja.

Opština Čukarica

Opština ČukaricaPeriod nastanka i istorija formiranja opštine Čukarica, vezuje se za davnu 1850. godinu i tvrdnju da je tada blizu ušća Topčiderske reke u Savu u podnožju brega, u vlasništvu Stojka Čukare, preko puta današnje Ade Ciganlije, bila drumska mahana i čuvena u to vreme Čukar česma.

Po toj česmi, koja je nazvana po imenu Stojka Čukare, nazvano je i samo naselje Čukarica, koje je prvobitno pripadalo opštini Žarkovo i brojalo je samo 800 stanovnika.

Kasnije, precizno 30. decembra 1911. godine, ukazom kralja Petra I, doneta je odluka da se naselje Čukarica, odvoji od opštine Žarkovo i oformi kao zasebna opština. Iz tog razloga, obzirom da se 30. decembar smatra prekretnicom u statusu opštine Čukarica, ova opština ovaj datum prosavlja kao dan opštine.

Nešto pre ovog perioda, u kome je Čukarica formirana i proglašena kao opština, unutar njene teritorije bila je izgrađena prva srpska železnička pruga, koja je funkcionisala od 1884. godine i spajala je Beograd i Niš. Ta činjenica, doprinela je naglom razvoju i napretku ove opštine i njenom naglom i ubrzanom naseljavanju, zbog čega je već krajem 19. veka Čukarica bila direktno spojena sa Beogradom.

Na kratko, u periodu Drugog svetskog rata, kada je teritorija celog grada bila podeljena u reone, opština Čukarica je privremeno opet izgubila status opštine i bila je preimenovana u reon VII, ali joj je uskoro, već 1950. godine sam naziv, kao i status opštine vraćen.


Opština Čukarica, zauzima površinu od 15.650 hektara, od čega gradska površina pokriva 5.560 hektara.

Na teritoriji ove opštine, živi ukupno 194.234 stanovnika, a u njenom sklopu, nalaze se sledeća naselja:
Žarkovo, Ostružnica, Železnik, Rucka, Rušanj, Pećani, Umka, Sremčica i Velika Moštanica.

Opština Rakovica

Opština RakovicaNaziv opštine Rakovica, prvi put se spominje davne 1560. godine u jednom od popisa stanovništva koje je sprovedeno od strane Turaka, koji su u to vreme imali vlast nad ovom teritorijom. U istom popisu, Rakovica je opisana kao selo Vlaha, predpostavlja se jer su ovu oblast u najvećem broju naseljavali upravo Vlasi.

O tome, kako je sam naziv ove opštine nastao, postoji zanimljiva teorija, čije neproverene tvrdnje svedoče o tome da se na mestu gde je nastala Rakovica, zapravo nalazio jedan ogroman bistar potok, ispunjen velikim brojem rakova, i da je upravo zbog te činjenice, doneta odluka da se ovom naselju da ime Rakovica.

Od doba Turaka do doba posle Drugog svetskog rata, Rakovica je nosila i različite nazive reona, jer je celokupna teritorija grada bila podeljena po reonima. Od 1952. godine, do 1960. godine, Rakovica je kratkotrajno bila zasebna opština, ali je 1960. godine, pripala opštini Čukarica. Nešto više od decenije kasnije, tačnije 1974. godine, ponovo joj je vraćen i dodeljen status zasebne opštine i taj status Rakovica je zadržala sve do danas.


Unutar opštine Rakovica, nalaze se naselja: Petlovo brdo, Rakovica, Resnik, Vidikovac, Kanarevo brdo, Kijevo, Skojevsko naselje, Sunčani breg, Labudovo Brdo, Miljakovac 1, Miljakovac 2 i naselje Miljakovac 3.

Uključujući sva njena naselja, Palilula zauzima površinu od oko 3.036 hektara i broji oko 97.752 stanovnika.
Dan Pokrova presvete Bogorodice, 14. oktobar, obeležava se kao slava opštine Rakovica.

Na teritoriji opštine Rakovica nalazi se čak 8 osnovnih i 5 srednjih škola, što govori u prilog tome da ova opština ima veoma razvijen mehanizam osnovnog i srednjeg obrazovanja.

Opština Savski Venac

Opština Savski VenacOpština Savski Venac, jedna je od najstarijih opština koje su formirane i nalaze se na teritoriji grada Beograda.

Njen naziv, inspirisan je njenim geografskim položajem, odnosno činjenicom da je u obliku venca, smeštena na samoj obali reke Save. Preciznije, opština Savski Venac, nalazi se na Topčiderskom brdu i njegovim padinama, odnosnona ušću Topčiderske reke u Savu, a zahvaljujući takvom položaju, ova opština ima status jedne od centralnih opština grada.

Sa stepenom razvoja saobraćajnog, ekonomskog, turističkog i privrednog sistema unutar svoje teritorije, koji je na veoma visokom nivou, opština Savski Venac ima veoma veliki saobraćajni, ekonomski, turistički i privredni značaj za grad. A o tome govori i činjenica, da uprkos tome što ova opština broji oko 44. 502 stanovnika, čak duplo više stanovnika radi u njoj.

Unutar ove opštine, nalazi se najveći broj najvažnijih saobračajnica u gradu. To su: ulica Kneza Miloša, koja centar grada spaja sa Banjicom, Banovim Brdom iTopčiderom, Nemanjina ulica, koja predstavlja spoj između Železničke stanice i Slavije, zatim Bulevar Vojvode Mišića i Autokomanda koja ujedno predstavlja i glavnu saobraćajnicu Savskog Venca, a kao takva, direktno spaja ovu opštinu sa brojnim naseljima sa teritorije grada, kao što su naselja: Banjica, Dedinje, Konjarnik, Slavija i Vračar i ujedno spaja grad sa Ibarskom magistralom, time što omogućava izlaz na auto put i ulazak u grad sa pravca auto puta.


Zahvaljujući tako razgranatoj i organizovanoj saobraćajnoj mreži, opština Savski Venac je nezaobilazno područje grada, bilo da u Beograd ulazite ili da iz njega izlazite i srazmerno tome, unutar ove opštine, nalazi se veliki broj hotela i hostela, objekata za odmor i ugostiteljskih objekata, kao što su kafići i restorani koji poseduju vrhunsku ugostiteljsku ponudu i uslugu.

Opština Stari grad

Opština Stari GradBeogradska opština Stari Grad, zvanično, ovaj naziv nosi od druge polovine prošlog veka, tačnije od 1957. godine i trenutka kada je formirana spajanjem tadašnjih malih opština Stari Grad, Skadarlija i jednog dela Terazija.

Opština Stari Grad je mesto na kome je, i sa koga je počeo značajan razvoj i napredak današnjeg, savremenog Beograda i istovremeno uz to, ona je i čuvar istorijske slike i suštine grada, kao i središte političkih, kulturnih, turističkih, obrazovnih i ekonomskih događaja današnjice.

U unutrašnjosti ove opštine, nalazi se veliki broj istorijskih i kulturnih znamenitosti, spomenika istorije i kulture, koji predstavljaju neprikosnovenu vrednost i bogatstvo grada, koje je izuzetno atraktivno, kako za strane turiste koji posete Beograd, tako i za ljude koji u njega dolaze iz unutrašnjosti zemlje ili u njemu žive.


Neke od tih, pomenutih znamenitosti koje se nalaze na teritoriji opštine Stari Grad su: brojne galerije, muzeji i druge institucije koje su čuvari nacionalne kulturne i istorijske taštine grada, zatim Skadarlija koja je čuvar boemskog duha i decenijska inspiracija i utočište boema, književnika i drugih umetnika , Dorćol, ulica Kneza Mihajla, koja je ujedno i glavna i najprometnija ulica grada, ulica Kralja Milana i brojne druge znamenitosti.

Opština Stari Grad, pored velikog broja pomenutih kulturnih i istorijskih znamenitosti kojima obiluje, sadrži i veliki broj modernih građevina, i trgovinskih objekata u kojima je dostupna roba sa različitom svrhom upotrebe kako domaćih, tako i stranih proizvođača, što u kontrastu sa kulturnim i istorijskim delom i sadržajem ovog dela grada, formira savršenu celinu i sliku.
Ova opština, zauzima površinu od 698 hektara i u njoj živi oko 55.000 stanovnika., ali znatno veći broj ljudi kroz nju svakodnevno prođe.